Schadelijk werkklimaat niet bewezen, vindt de rechter

Een zzp'er meldt zich ziek met psychische klachten. Hij stelt zijn opdrachtgever aansprakelijk voor zijn (psychische) schade. Die komt volgens hem voort uit een schadelijk werkklimaat. Maar de kantonrechter en later het gerechtshof missen daarvoor onderbouwing.

Schadelijk werkklimaat niet bewezen, vindt de rechter
Beeld: Shutterstock

De kantonrechter oordeelt dat de werknemer het gestelde pestgedrag – negeren, tegenwerken en structureel buitensluiten – onvoldoende heeft onderbouwd. Het schadelijk werkklimaat en de verweten zorgplichtschendingen zijn daarmee niet vast komen te staan. In hoger beroep bevestigt het gerechtshof het vonnis van de kantonrechter.   

Aansprakelijkstelling voor psychische klachten 

De zzp'er verricht vanaf 14 januari 2019 specialistische netwerkwerkzaamheden op de IT-afdeling van werkgever SVB. Hij werkt gedurende bijna zes maanden met vier andere zzp’ers aan de realisatie van een project. Op 17 juni 2019 meldt hij zich ziek. Van oktober 2019 tot november 2020 bezoekt hij tweemaal een psycholoog. 

Eind december 2019 stelt hij SVB aansprakelijk voor psychische klachten als gevolg van een schadelijk werkklimaat. SVB wijst de aansprakelijkheid af. De zzp'er stapt daarop naar de kantonrechter.  

Kantonrechter: vorderingen ongegrond 

Voor de kantonrechter stelt de zzp'er dat SVB aansprakelijk is voor zijn materiële en immateriële schade door gedragingen van ondergeschikten van SVB. Hij is bij SVB blootgesteld aan een schadelijk werkklimaat en heeft daardoor psychische klachten ontwikkeld. Dit is SVB te verwijten, aldus de zzp'er, omdat die als werkgever niet de redelijkerwijs te verwachten maatregelen heeft genomen om deze klachten te voorkomen. 

De kantonrechter oordeelt dat de meeste incidenten die de zzp'er aan zijn vordering ten grondslag legt, ongegrond zijn. SVB heeft geen zorgplicht geschonden en de kantonrechter wijst de vorderingen dan ook af. Daarop gaat de man in hoger beroep.

Schadelijk werkklimaat 

In hoger beroep onderbouwt de zzp'er voor het gerechtshof de gestelde 'schadelijke werkomstandigheden' met een reeks van werkomstandigheden en incidenten. Twee incidenten springen eruit. 

Serverruimte-incident 

Op 21 maart 2019 zit de zzp'er enige tijd vast in de serverruimte, omdat eenmaal binnen de autorisatie op zijn toegangspas blokkeert. Hij belt verschillende collega's, maar alleen een extern medewerker en teamgenoot X zijn bereikbaar. Volgens hem is hier sprake van pestgedrag. SVB vindt van niet en het hof is het daar mee eens; er is sprake van een ongelukkige samenloop van omstandigheden. SVB hoeft in het kader van zijn zorgplicht niets te doen.   

Flexplekincident 

Op 2 april 2019 is de zzp'er op een flexplek aan het werk. Wanneer hij even zijn werkplek verlaat en daarna terugkeert, zit X op zijn plek. Ook blijkt zijn pc uitgezet, waardoor alle bestanden van die ochtend verloren zijn gegaan. Daarnaast liggen zijn spullen op de grond. Wanneer de zzp'er X daarop aanspreekt, reageert deze agressief en gaat verbaal tegen hem tekeer.  

Het hof oordeelt dat SVB dit incident adequaat heeft opgepakt. Zo is de zzp'er doorverwezen naar een vertrouwenspersoon, is zijn klacht serieus genomen en het gedrag van X als ontoelaatbaar/ongepast beoordeeld.

Onaanvaardbaar hoge werkdruk  

De zzp'er klaagt verder over een onaanvaardbaar hoge werkdruk. Onder meer door een gebrek aan ondersteuning en een opeenstapeling van taken door het vertrek van een collega.  

SVB kan echter met urenstaten aantonen dat hij niet – laat staan structureel – heeft overgewerkt. Voor de vertrokken collega is een vervanger gevonden. Wat ook meeweegt is dat SVB niet op de hoogte was van de door de zzp'er ervaren (te) hoge werkdruk. Dit betekent dat het bedrijf geen zorgplichtschending te verwijten valt. 

Onveilige werksfeer 

Het hof oordeelt tot slot dat de zzp'er het gestelde pestgedrag, namelijk negeren, tegenwerken en structureel buitensluiten, onvoldoende heeft onderbouwd. Bovendien heeft SVB voldoende ontzenuwd dat de grenzen van het aanvaardbare zijn overschreden.  

Hof: vonnis kantonrechter blijft in stand 

Het hof oordeelt dat de zzp'er een in zijn ogen schadelijk werkklimaat met omstandigheden en incidenten heeft onderbouwd die de vordering niet kunnen dragen. Het vonnis van de kantonrechter blijft daarom in stand.  

Bron: Gerechtshof Amsterdam, 6 mei 2025 – ECLI:NL:GHAMS:2025:1204 

Let op  

Elke werknemer ervaart agressie, pesterijen, werkdruk en andere vormen van psychosociale arbeidsbelasting op zijn eigen manier. Zonder aanwijzingen dat een werkgever hiervan op de hoogte is, kan deze daar niets tegen doen. Als gevolg kan die werkgever dan ook geen schending van een zorgplicht worden verweten.

Pauline heeft haar eigen juridisch adviesbureau. Ze is werkzaam als zelfstandig jurist en redacteur op het gebied van arbeidsrecht, sociale zekerheid en medezeggenschap.

Onderwerpen aanpassen

Mijn artikeloverzicht kan alleen gebruikt worden als je bent ingelogd.